Wetgevers, rechtbanken, investeerders en het maatschappelijk middenveld zijn het er allemaal over eens dat de ernstigste milieuschade moet leiden tot de hoogste mate van aansprakelijkheid – met inbegrip van strafrechtelijke aansprakelijkheid – voor besluitvormers.
Het onafhankelijke deskundigenpanel voor de juridische definitie van ecocide, bijeengeroepen door de Stop Ecocide Foundation, heeft in 2021 een consensusdefinitie van „ecocide“ voorgesteld die al snel een referentiepunt is geworden voor wetgevers, wetenschappers en praktijkbeoefenaars over de hele wereld.
De wetgeving inzake ecocide gaat hand in hand met ontwikkelingen zoals:
- het toenemende aantal rechtszaken tegen bedrijven en bestuurders op het gebied van klimaat en biodiversiteit
- verplichte regelingen inzake mensenrechten en milieu-due diligence, en
- erkenning van het recht op een schoon, gezond en duurzaam milieu in veel rechtsgebieden.
De snel toenemende dynamiek rond internationale, regionale en nationale wetgeving inzake ecocide houdt in dat het helpen van cliënten om ontwikkelingen op het gebied van ecocide te begrijpen en daarop te anticiperen, deel uitmaakt van een gedegen horizonverkenning, risicobeheer en governance, waarbij de wetgeving inzake ecocide in dit bredere kader wordt geplaatst als een logische volgende stap in de verantwoordingsplicht op milieugebied.
Bedrijfsjuristen en advocaten in de particuliere praktijk die cliënten uit het bedrijfsleven, de financiële sector en de verzekeringsbranche bijstaan, bevinden zich in een unieke positie om op constructieve en commercieel relevante wijze advies te geven over de wetgeving inzake ecocide, en zo bij te dragen aan de integratie van deze wetgeving in een kader voor een verantwoorde bedrijfsstrategie.
Het goede nieuws voor klanten
De wet inzake ecocide is gericht op de ernstigste vormen van schade
De nieuwe norm richt zich op ernstige schade die wijdverspreid of van langdurige aard is, en op gedrag dat onwettig of moedwillig is – een veel hogere drempel dan gewone niet-naleving van regelgeving. De norm is niet bedoeld om elk milieu-incident strafbaar te stellen, maar om de meest flagrante gevallen van ecologische vernietiging aan te pakken.
Verantwoordelijke bedrijven hebben het meest te winnen
- Duidelijke strafrechtelijke grenzen maken het onderscheid tussen goede en slechte praktijken duidelijker.
- Bedrijven die nu al investeren in hoge milieunormen profiteren van een gelijker speelveld, aangezien concurrenten die de regels omzeilen, hierdoor met aanzienlijke gevolgen worden geconfronteerd.
- Een sterk intern bestuurskader kan nu toekomstige aansprakelijkheids- en reputatierisico’s aanzienlijk verminderen.
Tijdig voorbereiden is goedkoper dan pas op het laatste moment ingrijpen
- Door activiteiten af te zetten tegen opkomende drempels op het gebied van ecocide kunnen activiteiten die een ‘rode vlag’ vormen worden gesignaleerd, voordat ze uitgroeien tot gestrande activa of brandhaarden voor rechtszaken.
- Het integreren van overwegingen inzake ecocide in due diligence, projectfinancieringsdocumentatie, verzekeringen en fusie- en overnameprocessen kan stapsgewijs gebeuren, voortbouwend op bestaande ESG- en risicokaders.
